Κυριακή, 20 Ιανουαρίου 2013

«Διαπιστώσεις για την πορεία των ταλέντων που αγωνίσθηκαν τα τελευταία 10 χρόνια σε μεγάλους διεθνείς αγώνες & προβληματισμός – προτάσεις»


Του Πλούταρχου Σαρασλανίδη, επίκουρου καθηγητή προπονητικής κλασικού αθλητισμού.

Αναδημοσιεύουμε τις πρόσφατες απόψεις και  προτάσεις ενός καταξιωμένου γνώστη της Ελληνικής πραγματικότητας στον χώρο του στίβου.


.....   Ο ΣΕΓΑΣ βρίσκεται στη φάση της διαβούλευσης για την διαμόρφωση του νέου πλαισίου για τον αναπτυξιακό αθλητισμό, που ότι συμβαίνει εκεί έχει άμεση επίπτωση στη φάση του πρωταθλητισμού. Έτσι πήρα το ερέθισμα για να καταθέσω τις παρακάτω προτάσεις μου στο χρόνιο και πάντα «καυτό» θέμα της αξιοποίησης των ταλέντων.
Είναι γεγονός ότι από την μελέτη της λίστας με τα ονόματα των αθλητών – αθλητριών, από το 2000 έως το 2010 (το 2011 και το 2012 δεν κρίνονται ως πολύ πρόσφατα…), προκύπτει ένα μεγάλο ποσοστό από αυτά τα ταλέντα, που χάνεται αθλητικά τα επόμενα χρόνια – στις κατηγορίες των Νέων και Α-Γ. Και βέβαια στο παρελθόν και άλλες μελέτες απέδειξαν το ίδιο συμπέρασμα. Εδώ πρέπει να συμπληρωθεί  ότι ο αριθμός των παιδιών που εγκαταλείπουν αυξάνεται με τα παιδιά που δεν έπιασαν τα αυστηρά όρια του ΣΕΓΑΣ, δεν συμμετείχαν στους αγώνες και απογοητευμένα σταμάτησαν πρόωρα τον αθλητισμό…

Επιπλέον διαπιστώνω ότι μετά από 10 χρόνια διοργανώσεων:

Α. Σε ΠΟΛΛΑ δρομικά αγωνίσματα ΔΕΝ είχαμε ΚΑΜΜΙΑ συμμετοχή ή ελάχιστες συμμετοχές (100μ Γ, 400μ. Γ, 3000μ. Γ, 5000 Α, 10000Α, 400μ εμπ. Γ, 100μ. εμπ. Γ, 200μ. Α-Γ, 800μ. Α). Από το σύνολο των 157 αθλητών που αγωνίσθηκαν μόνο 52 ήταν από τους δρόμους (από 11 αγωνίσματα Α και 11 αγωνίσματα γυναικών), οι 59 από τα άλματα και οι 46 από τις ρίψεις. Εδώ μπορούν να περιληφθούν πολλές διαπιστώσεις…

Β. Σε ποσοστό 43% από αυτούς που συμμετείχαν «χάθηκαν» αθλητικά τα επόμενα χρόνια, ενώ 2 από αυτούς είχαν κατακτήσει μετάλιο και 34 είχαν καταλάβει θέση στην πρώτη 12αδα, στους  μεγαλύτερους θεσμικούς αγώνες  της κατηγορίας τους…

Γ. Στα 100μ. Α συμμετείχαν 11 αθλητές από τους οποίους μόνο οι 2 κατάφεραν μέχρι την κατηγορία των Νέων να διακρίνονται και κέρδισαν πανελλήνιο πρωτάθλημα Α, ενώ 6 δεν είχαν ουσιαστικά καμμία πρόοδο ή σταμάτησαν νωρίς τον αθλητισμό.

Δ. Στο ακόντιο Γ συμμετείχαν 7 αθλήτριες και μάλιστα ορισμένες 2-3 φορές, αλλά καμμία δεν κατάφερε να διακριθεί στην κατηγορία γυναικών.

Ε. Στα θετικά συμπεράσματα, αντίθετα με τα παραπάνω, υπήρχαν αγωνίσματα όπου οι αθλητές οι περισσότεροι αθλητές που συμμετείχαν είχαν θετική εξέλιξη και ενδεικτικά αναφέρω το άλμα επί κοντώ Γ όπου από τις 8 αθλήτριες που αγωνίσθηκαν οι 6 συνεχίζουν με επιτυχία τον πρωταθλητισμό και τα 400μ. Α, όπου από τους 5 αθλητές που συμμετείχαν, οι 4 βελτιώθηκαν σημαντικά και έγιναν  πρωταθλητές Ελλάδος.

Ασφαλώς το πρόβλημα της αθλητικής συνέχειας στην φάση του πρωταθλητισμού είναι πολυπαραγοντικό (αθλητής, οικογενειακό περιβάλλον, προπονητής, κίνητρα, ομοσπονδία κ.α.) και πάντα θα υπάρχουν απώλειες κατά την πορεία της εξέλιξης για την φάση του πρωταθλητισμού. Όμως σε ότι αφορά το δίδυμο ομοσπονδία – προπονητής, πού έχει σημαντικό ποσοστό συμμετοχής στην εξέλιξη του αθλητή, πρέπει να παραδεχθούμε ότι δεν στηρίζουμε  σωστά τα ταλέντα.

Κάνοντας μια μικρή αναδρομή στο παρελθόν, πριν από 10-15 χρόνια, θυμάμαι την δημιουργία των θέσεων του Εθνικού προπονητή Ε-Ν και Π-Κ με στόχο την υποστήριξη των νέων αθλητών. Αρχικά και εγώ πίστευα ότι ο θεσμός αυτός θα βοηθούσε σημαντικά την αθλητική εξέλιξη των νεαρών αθλητών. Όμως στην πορεία  δημιουργήθηκαν «στεγανά» μεταξύ των αγωνιστικών κατηγοριών και ο κάθε υπεύθυνος εθνικός προπονητής ενδιαφερότανε (όπως ήταν φυσικό) για την αγωνιστική επιτυχία των αθλητών που βρισκότανε στην δικαιοδοσία του και ΟΧΙ  διαχρονικά, δηλαδή για την καλύτερη μακροχρόνια προπονητική καθοδήγηση… Έτσι το «σύστημα» που δημιουργήσαμε άρχισε να λειτουργεί σε ρυθμούς πρόωρης απόδοσης για διακρίσεις στις μικρές αγωνιστικές κατηγορίες, γεγονός που βοήθησαν και τα οικονομικά κίνητρα (ατομικών προπονητών και εθνικών προπονητών). Ακόμη και η αλλαγή του υπευθύνου προπονητή μετά την αλλαγή της αγωνιστικής κατηγορίας του αθλητή λειτουργεί ως μειονέκτημα.
Επιπλέον η υπάρχουσα θεσμική συγκρότηση των επιτελικών του αναπτυξιακού επιπέδου ΔΕΝ προσφέρει την δυνατότητα να υποστηρίξει, τουλάχιστον στο επίπεδο της προπονητικής καθοδήγησης, τους προπονητές που γυμνάζουν ταλέντα. Γιατί κανένας τεχνικός δεν μπορεί να έχει τις γνώσεις για ΟΛΑ τα αγωνίσματα από τα οποία προέρχονται τα ταλέντα της κατηγορίας που είναι υπεύθυνος (εθνικός προπονητής Π-Κ και Ε-Ν ). Σύμφωνα με τα παραπάνω δεδομένα κάθε προπονητής αφήνεται στην τύχη του και μόνος του προσπαθεί να υποστηρίξει, να εμπνεύσει  και να καθοδηγήσει το ταλέντο στο δύσκολο δρόμο της προπονητικής του ανάπτυξης…

Συμπληρωματικά αναφέρω ότι ο ΣΕΓΑΣ, όχι μόνο δεν υποστηρίζει προπονητικά τα ταλέντα αλλά τους κάνει πιο δύσκολο τον δρόμο για την συμμετοχή τους σε μεγάλους διεθνείς αγώνες τοποθετόντας υψηλότερα όρια συμμετοχής σε σχέση με τα όρια που θέτουν οι διεθνείς αθλητικές ομοσπονδίες. Σε αυτό το θέμα  ο ΣΕΓΑΣ επικαλείται το επιχείρημα ότι τα όρια αυτά, από τις διεθνείς ομοσπονδίες, είναι άδικα. Δηλαδή δεν έχουν ισοδύναμη αξιολόγηση σε όλα τα αγωνίσματα. Αυτό πράγματι ισχύει και ισχύει και για τις μεγάλες κατηγορίες (Νέων, Α-Γ) και έχει μοναδικό στόχο τον περιορισμό των συμμετοχών στα άλματα και στις ρίψεις για καθαρά οργανωτικούς λόγους (π.χ. το όριο στο μήκος είναι υψηλό γιατί δεν μπορούν να συμμετάσχουν παραπάνω από 30-35 αθλητές, στο προκριματικό – σε δύο σκάμματα, ενώ αντίθετα μπορούν να αγωνισθούν ..100 αθλητές τους δρόμους, χωρισμένοι σε πολλές σειρές). Όμως εμείς δεν έχουμε το ηθικό δικαίωμα να «τιμωρούμε» τους αθλητές των δρόμων (που έχουν πιο βατά όρια) επειδή υπάρχουν αυστηρά όρια στα άλματα και στις ρίψεις. Και μάλιστα όταν αυτό ΔΕΝ το κάνουμε στους Α-Γ εφαρμόζοντας τα όρια της ΙΑΑΦ.

Εδώ και πολλά χρόνια η Ομοσπονδία έχει καθιερώσει ένα πολύ εύστοχο σύνθημα «να μην χαθεί κανένα ταλέντο» που όμως στην πράξη αποδεικνύεται αναφάρμοστο. Γι΄αυτό πιστεύω ότι ήλθε η ώρα για τις διαρθρωτικές αλλαγές που θα στοχεύουν στην βελτίωση της υπάρχουσας κατάστασης.
Το σημείο κλειδί είναι η δημιουργία των προϋποθέσεων για την ΘΕΣΜΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ των προπονητών, σε όλη την διάρκεια του χρόνου. Ο ρόλος αυτός μπορεί να ανατεθεί σε επιτελικούς, ως συντονιστές ομάδος αγωνισμάτων, που θα έχουν την ευθύνη της προπονητικής καθοδήγησης διαχρονικά, σε όλες τις αγωνιστικές κατηγορίες, σε ομάδα ομοειδών αγωνισμάτων (π.χ. δρόμοι αντοχής). Οι συντονιστές ομάδος αγωνισμάτων ΔΕΝ θα γυμνάζουν αθλητές και καλό θα είναι να επιλεγούν από αυτούς που απολαμβάνουν την αποδοχή της πλειοψηφίας των συναδέλφων τους. Οι παραπάνω έμπειροι τεχνικοί θα έχουν την ευθύνη:
α. της θεσμικής παρακολούθησης, της προπονητικής καθοδήγησης, της υποστήριξης του προπονητικού έργου και του συντονισμού των κοινών προπονητικών συγκεντρώσεων της  συγκεκριμένης ομάδος των αγωνισμάτων, που είναι εξειδεικευμένοι.                                                                                                                           
β. της επιλογής και της συγκρότησης των εθνικών ομάδων όλων των αγωνιστικών κατηγοριών της  συγκεκριμένης ομάδος των αγωνισμάτων.
γ. της συμμετοχής σε επιμορφωτικές δραστηριότητες των αγωνισμάτων τους.

Η κατηγορία αυτή των τεχνικών ΔΕΝ  θα συμμετέχει στο σύστημα των πρόσθετων αμοιβών των προπονητών από διακρίσεις αθλητών.

Ως βάση της επικοινωνίας θα είναι η επαναλαμβανόμενη συγκέντρωση των προπονητών δύο φορές τον χρόνο (πριν από την έναρξη του ετήσιου κύκλου προπόνησης, για απολογισμό της περασμένης χρονιάς και προγραμματισμό για την νέα περίοδο και επίσης μετά την περίοδο των αγώνων του κλειστού στίβου. Επιπλέον η μετάβαση του υπεύθυνου προπονητή στους χώρους προπόνησης των ταλαντούχων αθλητών, για άμεση επικοινωνία και επίλυση των ατομικών προβλημάτων και  οι κοινές προπονητικές συγκεντρώσεις, με όλους τους επίλεκτους αθλητές, όπου θα γίνεται συζήτηση για τους μεθοδολογικούς και προπονητικούς προβληματισμούς. Η συμπληρωμακή υποστήριξη των αθλητών με εξειδικευμένους επιστήμονες για εργομετρικές αξιολογήσεις, για βιοχημικές αναλύσεις και  για ψυχολογική καθοδήγηση, θα αποτελούν το «πακέτο» της συνολικής βοήθειας του σωματειακού και ομοσπονδιακού προπονητή.
Είναι η κρισιμότερη περίοδος για να βάλουμε τις βάσεις της προπονητικής συνεργασίας στη χώρα μας, για να αναπτύξουμε επιτέλους «κουλτούρα» συνεργασίας, για να γίνει πιο ανθρώπινη και πιο ουσιαστική η επικοινωνία με τα ταλέντα γιατί διαφορετικά, με την μείωση της παραγωγικής βάσης που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια, δεν θα έχουμε μέλλον στις μεγάλες διοργανώσεις.

Αυτή η πρόταση της αναδιάρθωσης σημαίνει ότι οι σημερινοί θεσμοί των εθνικών προπονητών Π-Κ, Ε-Ν και Νέων καταργούνται, ως ανταγωνιστικοί στην παραπάνω πρόταση.

Οσον αφορά τα όρια για την συμμετοχή σε θεσμικούς αγώνες των μικρών αγωνιστικών κατηγοριών πιστεύω απόλυτα ότι η συμμετοχή, με βάση τα όρια της ΕΑΑ και της ΙΑΑΦ, είναι η ουσιαστική επιβράβευση για την μέχρι στιγμής προπονητική πορεία του νεαρού αθλητή και με την συμμετοχή του αποκομίζει εμπειρείες από μεγάλους αγώνες, που μπορεί να του φανούν χρήσιμες για το αθλητικό του μέλλον.
 ΚΑΙ ΤΟ ΚΥΡΙΟΤΕΡΟ δεν υπερεπιβαρύνουμε προπονητικά – αγωνιστικά – ψυχολογικά τα ταλέντα για να πιάσουν τα μεγαλύτερα όρια του ΣΕΓΑΣ.




1 σχόλιο:

  1. καλά τα λέει ο πλούταρχος λίγο καθυστερημένα όμως ....ίσως γιατί τώρα τελείωσε το μάμου.. από τον ΣΕΓΑΣ τόσα χρόνια αυτός και κάποιοι φίλοι του έφτιαχναν τους σχεδιασμούς αφού παραδέχονται ότι είναι λάθος ας παραιτηθούν να ασχοληθούν οι νεότεροι....

    ΑπάντησηΔιαγραφή